SELEKCJA JAKO AKT ODPOWIEDZIALNOŚCI

Słowo „jakość” w branży jubilerskiej funkcjonuje dziś często jako deklaracja.
W La Marqueuse wierzymy jednak, że każda deklaracja powinna wiązać się z odpowiedzialnością. Pytanie o jakość nie dotyczy wyłącznie parametrów kamienia, lecz także sposobu jego pozyskania, selekcji oraz pochodzenia.



Jakość w La Marqueuse jest konsekwencją decyzji, których nie widać. Oznacza rezygnację z czasu, dostępności i ilości. Nie każdy kamień spełnia standardy, które uznajemy za właściwe. Proces selekcji trwa miesiącami, a jego wynikiem częściej bywa odmowa niż zakup.

Zanim oceniamy optykę kamienia, jego strukturę i barwę, musi zostać spełniony podstawowy warunek: wiedza o tym, skąd pochodzi kamień. Transparentność źródła jest punktem wyjścia procesu naszej selekcji. Nie pracujemy na materiałach, których pochodzenia nie jesteśmy w stanie zweryfikować.

Organizacja CIBJO, Światowa Konfederacja Jubilerska, wskazuje w swoim Responsible Sourcing Blue Book, że w przypadku kamieni kolorowych ma to szczególne znaczenie.



Przykład rubinów birmańskich szczególnie pokazuje, że pochodzenie kamienia nie jest informacją drugorzędną. W ostatnich latach raporty organizacji międzynarodowych dokumentowały powiązania sektora kamieni szlachetnych w Myanmarze z finansowaniem junty wojskowej. Dla La Marqueuse oznacza to konieczność selekcji źródeł z taką samą precyzją, z jaką ocenia się barwę czy proporcję kamienia.



La Marqueuse pozyskuje rubiny z Mozambiku ze złóż prowadzonych zgodnie ze współczesnymi standardami środowiskowymi i społecznymi. Szmaragdy pochodzą z kopalni Kagem w Zambii, szafiry z Cejlonu, a różowe szafiry z Madagaskaru. Każde z tych źródeł ma udokumentowane pochodzenie. Uważamy, że identyfikowalność kamienia powinno być standardem, nie wyjątkiem.

Certyfikat GIA, HRD czy IGI jest narzędziem niezbędnym. Opisuje parametry kamienia w momencie badania: masę, barwę, czystość i szlif w przyjętej skali. Stanowi podstawę oceny, lecz nie przesądza o ostatecznej selekcji kamienia.

W standardowych kolekcjach La Marqueuse diamenty mieszczą się w barwie D do G, czystości VS oraz posiadają potrójnie doskonałą ocenę szlifu w kategorii proporcje, symetria i poler. Są to parametry definiujące naszą codzienną pracę. Certyfikat nie opisuje jednak wszystkiego, co ujawnia się w bezpośredniej obserwacji.

Kąty szlifu, głębokość pawilonu, szerokość tafli czy grubość rondysty to parametry, których wartość ocenia się w bezpośrednim kontakcie ze światłem. W kamieniach kolorowych kluczowe pozostają barwa, jej nasycenie i rozkład. Ten sam kamień może zachowywać się inaczej w świetle dziennym i sztucznym. Nierównomierność wybarwienia, pęknięcia wychodzące na powierzchnię faset oraz inkluzje osłabiające trwałość w oprawie są kryteriami wykluczającymi.

Selekcja kamieni w La Marqueuse opiera się na wieloletnim doświadczeniu gemmologicznym założycielki marki, Urszuli Dmowskiej-Gęsiorek, rzeczoznawczyni jubilerskiej, ekspertki pereł i międzynarodowej ekspertki diamentów HRD. Każdy kamień jest oglądany i oceniany pod kątem proporcji, struktury, barwy oraz potencjału w kontekście przyszłej oprawy. Selekcja oznacza tu przede wszystkim rezygnację.

Rynek proponuje dziś alternatywę w postaci kamieni laboratoryjnych, produkowanych w sposób skalowalny. Temat ekologii diamentów laboratoryjnych wymaga odrębnego omówienia, dlatego poświęcimy mu osobny artykuł. Dyskusja o ekologii kamieni naturalnych i laboratoryjnych wymaga precyzji. Produkcja laboratoryjna bywa przedstawiana jako oczywista alternatywa środowiskowa, jednak pełna ocena zależy od źródła energii, technologii oraz skali produkcji. Wydobycie naturalne również ma zróżnicowany wpływ - zależny od miejsca, metody i standardów kopalni.

W La Marqueuse pracujemy wyłącznie z naturalnymi kamieniami szlachetnymi. Wybór ten wiąże się z odpowiedzialnością za źródło, przejrzystość procesu i trwałość obiektu. Temat kamieni laboratoryjnych zasługuje na osobne omówienie, ponieważ wymaga spojrzenia nie tylko na ślad środowiskowy, lecz także na konsekwencje społeczne i ekonomiczne.

Szczególne miejsce w palecie marki zajmują egzemplarze o wyjątkowej rzadkości i charakterze, takie jak perły Conch. Należą one do najrzadszych kamieni jubilerskiego świata. Powstają naturalnie wewnątrz karaibskiego ślimaka Strombus gigas, bez hodowli i bez ingerencji człowieka. Szacuje się, że jedna na dziesięć tysięcy muszli może zawierać perłę, z czego tylko niewielka część osiąga jakość jubilerską. Ich charakterystyczny różowy odcień wynika z koloru wnętrza muszli i diety ślimaka.

Każdy naturalny kamień zachowuje ślad miejsca, czasu i procesu, w którym powstał. To właśnie ta niepowtarzalność stanowi dla nas istotę wartości.

Jakość rozumiana jako odpowiedzialność jest sumą decyzji dotyczących pochodzenia, charakteru kamienia, jego proporcji, trwałości oraz procesu produkcji. Każda z nich zostaje podjęta jeszcze, zanim kamień trafi do warszawskiego Atelier marki. To elementy niewidoczne na pierwszy rzut oka, lecz według nas decydujące o tym, czy biżuteria będzie niosła wartość również z upływem czasu.

Wierzymy, że przedmioty projektowane z myślą o trwałości powinny powstawać z materiałów o transparentnym pochodzeniu, wyselekcjonowanych z taką samą uważnością, z jaką będą noszone przez lata.

Źródła:

• CIBJO, Responsible Sourcing Blue Book, World Jewellery Confederation, 2023.

• Global Witness, Conflict Rubies: How Luxury Jewellers Risk Funding Military Abuses in Myanmar, 2021.

• Tom Andrews, Report of the Special Rapporteur on the Situation of Human Rights in Myanmar, OHCHR, 2023.